Бош саҳифа » Тошкент тарихи

Тошкент тарихи

“Янги Санганак” хазинаси

Тошкент вилояти Паркент тумани “Янги Санганак” қишлоқ фуқаролари йиғинида яшовчи Имомали Боймақов ўз ҳовлисида иссиқхона қуришга жой тайёрлаш учун қазиш ишларини олиб бораётганида ичига мис тангалар солинган сопол кўзага дуч келган ва 2021 йилнинг 11 март куни Темурийлар тарихи давлат музейига бориб, хазинани давлатга топшириш ниятида эканини билдириши биланоқ, ишчи гуруҳ тузилиб, топилма ерига етиб борилади. Иссиқхона қуриш учун тайёрланган, …

Батафсил »

«Туркистон альбоми»

«ТУРКИСТОН АЛЬБОМИ» – Туркистон ўлкаси, унинг ижтимоий ҳаёти, аҳолининг турмуш тарзи, маданияти ва тарихи акс эттирилган биринчи ноёб фотоальбом. Туркистон генерал-губернатори Кауфман топшириғи билан шарқшунос А.Л.Кун раҳбарлигида тайёрланган (1871–72). Альбом 447 картонли варақдан иборат бўлиб, унда 1262 та фотосурат жамланган. Фотоальбом 4 қисм: ўлка этнографияси, археологияси, тарихи ва ҳунармандчилигидан иборат. «Тошкент альбоми»нинг археология қисми (154 варақ, 363 расм) А.Л. Кун …

Батафсил »

Регистон ариғи

РЕГИСТОН АРИFИ – Кайковус каналининг чап ирмоғидан (Зарқайнар кўчасига яқин жойдан) бошланган; узунлиги 2,5 км. Зарқайнар кўчаси бўйлаб Имомсоиб масжиди, аҳоли зич яшайдиган маҳаллалар орқали ўтиб, Жангоб ариғига қуйилган. Тошкентнинг Регистон бозори (ҳозирги Чорсу)дан оқиб ўтганлиги учун шу номни олган. 19-аср охири – 20-аср бошларида Регистон ариғи Себзор даҳасининг Учкўча, Асувот, Чувалачи, Ҳасанбой, Себзор, Чигитбоши, Охунгузар-1, Охунгузар-2, Охунгузар-3, Fишткўприк, Эскижўва, …

Батафсил »

Муҳаммад Каримхўжа халифа мадрасаси (1884)

МУҲАММАД КАРИМХЎЖА ХАЛИФА МАДРАСАСИ (1884) – Себзор даҳасининг Кадувод маҳалласи ҳудудида қурилган. Мадраса қурувчисининг тўлиқ исми Мулла Муҳаммад Карим халифа хожи Муҳаммад Раҳимбой ўғли бўлган. Мадраса пишиқ ғиштдан қурилган бўлиб, хонақоҳ, айвон, дарвозахона, дабирхона, дарсхона ва қатор ҳужралардан иборат. Шарқ тарафида Муҳаммад Каримхўжа халифа томонидан қурилган ҳаммом, дарсхона ва пишиқ ғиштли ҳужралар жойлашган. Мадраса вақф мулклари ҳисобига фаолият юритган. «Тошкент» …

Батафсил »

Ангренда қадимий сопол буюмлар топилди

2020 йил 23 апрель куни Ангрен шаҳри Боғи Сурҳ МФЙ Абай кўчаси 77-уйда яшовчи Ф.Норматовнинг яшаб турган турар жойи ҳовлисида қазилган чуқурдан қабр очилган. 30 апрель куни фуқаро Ф.Норматов бу ҳақда Ангрен шаҳар тарихи музейига хабар берди. Ангрен шаҳар тарихи музейи ходимлари томонидан 2020 йил 1 май куни Ангрен шаҳар Боғи Сурҳ МФЙ Абай кўчаси 77-уйда яшовчи фуқаро Ф.Норматовнинг мурожаати …

Батафсил »

Қовунчи маданияти

ҚОВУНЧИ МАДАНИЯТИ – милоддан аввалги 2-аср – милодий 6-асрга оид археологик маданият. Дастлаб ўрганилган жой – Қовунчитепа харобаси номидан олинган. Қовунчи маданияти Тошкент воҳаси, Сирдарёнинг ўрта оқими ва Фарғонанинг шимоли-ғарбий қисмида тарқалган. 1934-37 йилларда Қовунчи маданияти комплексларида қазиш ишлари олиб борган археолог Г.В.Григорьев уни 2 босқич – Қовунчи 1 ва Қовунчи 2 га ажратган (у Қовунчи 1 милоддан аввалги 2-минг …

Батафсил »

Қибрай тумани

Қибрай тумани – Тошкент вилоятидаги туман. 1933 йил 1 декабрда ташкил этилган (1933–91 йилларда Оржоникидзе тумани, 1991 йилдан Қибрай тумани). 1962 йил 24 декабрда Калинин (ҳозирги Зангиота) тумани билан бирлаштирилди. 1964 йил 31 декабрда қайтадан тузилди. Жануби-ғарбдан Тошкент шаҳри, жанубдан Юқори Чирчиқ, шарқдан Бўстонлиқ, ғарбдан Тошкент туманлари, шимолдан Қозоғистон Республикаси билан чегарадош. Майдони 0,56 минг кв.км. Аҳолиси 186,6 минг киши, …

Батафсил »

XIX асрнинг иккинчи ярми — XX аср бошларида Тошкент матбуоти

Инсоният пайдо бўлганидан бошлабоқ ўзаро ахборот алмашув эҳтиёжи пайдо бўлган. Дастлаб, инсонлар ўртасидаги ахборот алмашув жараёни оғзаки нутқ орқали амалга оширилган бўлса, кейинчалик ёзув пайдо бўлиши билан ахборот тарқалиши жараёнида катта сакраш юз берган эди. Китоб босиб чиқариш билан эса ахборот алмашиш жараёни янада кучайган эди. Умуман, инсоният ривожланиши билан ахборот алмашинуви ҳам жадаллашиб боради. Бир томондан, инсоният тараққий этиши …

Батафсил »

«Тарихи жадидайи Тошканд» асари ҳақида

«Тарихи жадидайи Тошканд» – Муҳаммад Солиҳхўжа ёзган йирик тарихий асар (2040 саҳифа, 1863–90 йй.). Мазкур асар ҳозирга қадар маълум бўлган махсус Тошкент тарихига бағишланган ягона тарихий ёзма манбадир. «Тарихи жадидайи Тошканд» асарининг учта нусхаси маълум бўлиб, учала нусха ҳам Ўзбекистон ФА Шарқшунослик институтида сақланади. Улардан биринчиси муаллиф қўли билан кўчирилган 7791-рақамли нусхадир. Асарнинг номи «Тарихи жадидайи Тошканд» деб аталиши мазкур …

Батафсил »

Тошкентнинг тоғли ҳудудидан Турк хоқонлиги даври қабристони топилди

Тошкент шаҳридан 100 км шимоли-шарқда, Ғарбий Тяншан тоғларининг денгиз сатҳидан 1000 метр юксакликдаги этакларида ўзбек археологлари томонидан милоддан кейинги VI—VII асрларга оид Турк хоқонлиги даври кўчманчиларининг қабристони топилди, дейилади Фанлар Академияси тарқатган хабарда. Ушбу қадимий қабристон сел, қор ва ёмғирлар юзидан емирилиши натижасида очилиб қолган бўлиб, бу ҳақда археологларга Тошкент халқаро мактаби ўқитувчиси Скот Бекер хабар берган эди. Ўзбекистон Фанлар …

Батафсил »

Миршаб

МИРШАБ (арабча-форсча тун бошлиғи) – Тошкентда Октябрь тўнтаришигача маъмурий лавозим; тунги шаҳар соқчиси. Миршабхона бошлиғи қўрбоши дейилган. Миршаблар тун бўйи шақилдоқ билан кўча ва маҳаллаларни айланиб, шаҳар осойишталигини таъминлаган. Қўқон хонлиги ҳукмронлиги даврида (1810–65) полиция функциясини бажарган. Тошкентнинг ҳар даҳасида 10 тадан Миршаб, бир миршаббоши бўлган. 1892 йилгача Миршаб катта оқсоқолга, кейинчалик Эски шаҳар полицмейстерига бўйсунган. «Тошкент» энциклопедияси. 2009 йил

Батафсил »

Кайковус

КАЙКОВУС – қадимий канал, Бўзсувнинг ўнг тармоғи. Собир Раҳимов (ҳозирги Олмазор) ва Шайхонтоҳур туманлари ҳудудидан оқади. 6–7-асрларда Бўзсув канали катталаштирилиб, ундан Кайковус чиқарилган ва Қорақамиш жарлигига етказилган. Муҳаммад Солиҳхўжанинг «Тарихи жадидаи Тошканд» асарида Бўзсув ҳам Кайковус дейилган. 16-асрда Кайковус бўйида (шаҳар қўрғони ташқарисида) Кайковус чорбоғи бўлган. Ҳозирги Кайковус Шайхонтоҳур ГЭСнинг юқори бъефидан бошланади, узунлиги 28 км, сув ўтказиш имконияти 20 …

Батафсил »

Динамика состава населения города Ташкента в первой четверти ХХ века

Город Ташкент является одним из древнейших городов Центральноазиатского региона, многовековая история которого была насыщена многообразными и часто трагическими для его населения событиями. Именно такие события были характерны для периода конца ХIХ – первой четверти ХХ вв., в течение которого жителям города пришлось пережить завоевание Российской империей, усиленную миграцию европейцев, первую мировую войну, восстание 1916 г., октябрьский переворот 1917 г. и …

Батафсил »