Яккабоғ: Ҳисор сувлари суғорган тарих | «Ўзбекистон манзиллари» туркуми. 2-мақола

• XIX асрнинг тўқсонинчи йилларида Яккабоғ беги Мирза Салимбек йигирма уч нафар ҳамроҳи билан тоғ бағридаги сирли Қалъаи Широнни кўришга йўл олади[1]. Саратон чилласи бўлишига қарамай, тоғда тун шу қадар совуқ кечадики, йўловчилар чодир...

Денгиз ютган шаҳар: Миср дарвозаси – Гераклион

• Мисрнинг Ўрта денгиз соҳили яқинида, Абукир қўлтиғи тубида қадимги ибодатхоналар, маҳобатли ҳайкаллар ва кема қолдиқлари мангу сукунатга чўмган. Ҳозирги қирғоқ чизиғидан олти-етти километр ичкарида жойлашган бу ҳудуд бир замонлар мамлакатнинг энг муҳим денгиз...

Қояларга битилган тарих: Нурота тоғларида янги археологик ёдгорликлар топилди

• Самарқанд вилоятининг Қўшработ туманида ибтидоий жамоа ҳаётига оид янги археологик ёдгорликлар – табиий минерал бўёқлар ёрдамида ишланган ноёб қоятош тасвирлари ҳамда бронза даврига мансуб муҳим манзилгоҳ излари топилди. Нурота тоғ тизмасининг тоғли ва...

Пискент: қадимги Бискатдан дунё музейларигача | «Ўзбекистон манзиллари». 1-мақола

• Канада тўқимачилик музейи каталогига назар ташласангиз, XIX асрнинг 1860-йилларига оид, тайёрланган жойи «Пскент» деб қайд этилган ноёб бир каштани учратишингиз мумкин. Япониянинг Хиросима префектура санъат музейи хазинасида ҳам Пискентга мансуб қадимий сўзана асраб...

Зарафшон олтини: қўй териси билан зар ювиш тарихи

• “Зарафшон” номида “зар”нинг мавжудлиги ушбу дарёнинг олтин билан боғлиқлигини кўрсатиб турибди, дейиш мумкин[1]. Халқ орасида қадимдан бу дарё қумидан олтин ювилгани, сувдаги зар зарраларини тутиб қолиш учун эса қўй терисидан фойдаланилгани ҳақида турли...

Истанбулнинг бухоролик шайхлари: Шайх Аҳмад Бухорий ва унинг мақбараси тарихи

• Султонлар эътиборидаги нақшбандий шайхи, йўқолиб қайта топилган қабр ва Усмонийлар пойтахтидаги Мовароуннаҳр излари Истанбулнинг тарихий маркази – Фотиҳ туманидаги Ункапани (Unkapanı) маҳалласида, Ускюплю (Üsküplü) кўчаси бўйлаб юрсангиз, оқ мармар билан қопланган, саккизбурчак шаклидаги...

Марв: “дунё онаси”дан жимжитлик шаҳригача

• Бир замонлар Шарқнинг энг йирик сиёсий, савдо ва илм марказларидан бири бўлган Марв 1221 йилда тарихдаги энг даҳшатли босқинлардан бирини бошдан кечирди. Аммо унинг фожиаси фақат вайрон қилинган бинолар ёки ҳалок бўлган одамлар...

Денгиз тўхтатган империя: мўғулларнинг Японияга юришлари

• XIII аср охирида Мўғул империяси Евроосиёнинг улкан қисмини эгаллаган, унинг қўшинлари Шарқий Европадан Корея яриморолигача бўлган ҳудудларда ғалаба қозонган эди. Бироқ Хубилайхон қўшинлари Япония соҳилларига етиб келганда, қуруқликда деярли енгилмас бўлиб кўринган империя...

Ипак йўлидан икки минг йил аввал: Сополлитепадаги топилма нимани ўзгартиради?

• Сурхондарёда топилган тўрт минг йиллик ипак қурти пиллалари Марказий Осиё фақат савдо йўллари кесишган ҳудуд эмас, балки қадимий технологиялар ўзлаштирилган ва ривожланган марказ бўлганини кўрсатмоқда. Буюк ипак йўли ҳақидаги анъанавий тасаввурга кўра, ипак...

Тоғу Балиқ – қадимги туркларнинг йўқолган шаҳри

• Мўғулистоннинг Туул дарёси водийсида олиб борилаётган археологик қазишмалар қадимги турклар тарихидаги энг қизиқарли жумбоқлардан бирини ечиши мумкин. Олимлар бу ерда аниқланган йирик шаҳар харобаларини Билга хоқон ва Култегин битикларида тилга олинган Тоғу Балиқ...

Марям ал-Ижлия: X аср Ҳалабида устурлобсозлик анъанаси

• Ал-Ижлия X аср ўрталарида Ҳалабда устурлоб ясаш билан шуғулланган муҳандис-олима сифатида маълум. У ҳақидаги биографик маълумотлар чекланган бўлиб, асосий қайд Ибн ан-Надимнинг “Ал-Фиҳрист” асарида келтирилган. Бу қайд ал-Ижлияни астрономик ҳисоблаш, амалий геометрия ва...

Сирли сарой: қадимги Кабудан шаҳри топилдими?

• Самарқанд вилояти Жомбой туманидаги Мингтепа археологик ёдгорлигида милодий VIII асрнинг биринчи ярмига оид йирик меъморий мажмуа қолдиқлари аниқланди. Дастлабки хулосаларга кўра, ушбу иншоот маҳаллий ҳукмдорлар қароргоҳи – сарой вазифасини бажарган бўлиши мумкин. Саройнинг...

Тожсиз салтанат соҳиби: сўнгги бобурий ҳукмдор – Баҳодиршоҳ Зафар

• Ушбу мақолада Бобурийлар сулоласининг сўнгги ҳукмдори Баҳодиршоҳ II Зафарнинг сиёсий фаолияти, адабий мероси ва 1857 йил воқеаларидаги ўрни таҳлил қилинади. Баҳодиршоҳ ҳукмронлиги даврида Бобурийлар давлати амалда сиёсий мустақиллигини йўқотган эди. Шунга қарамай, Деҳлидаги...

Ялангтўш Баҳодир ва Ўрбулоқ жанги: ўзбек-қозоқ иттифоқининг жунғорлар устидан ғалабаси

• XVII асрнинг биринчи ярми Марказий Осиё тарихида сиёсий кучлар нисбати ўзгариб, янги ҳарбий-сиёсий иттифоқлар шаклланган, чегара ҳудудларида эса тўқнашувлар тобора кучайган мураккаб давр эди. Ана шундай шароитда Чорос уруғидан чиққан Эрдэни-Ботур, яъни Ботур-хунтайжи...

Чор Россиясида ўзбек тили ўқитилганми?

• Ўзбек тилининг Россия олий таълимида ўрганилиши фақат совет даври билан боғлиқ эмас. Бу жараённинг айрим илдизлари Чор Россияси давридаги шарқшунослик таълимига бориб тақалади. Санкт-Петербург давлат университети Шарқ факультети доценти, филология фанлари номзоди А.И....