Қўқон хонлиги ҳамда Цин империяси (Хитой) ўртасида 1832 йилда тузилган шартнома

Маралбоши қалъаси

Қўқон хонлиги 1709-1876 йилларда ҳукмронлик сурган бўлиб, ўзининг юксалиш даврларида ҳозирги Тожикистон Республикасининг шимоли ва шарқи, Қозоғистон Республикасининг жанубий ҳудудлари ва Қирғизистон Республикаси ҳудудларини эгаллаган1. Цин империяси 1759 йилда Шарқий Туркистонни босиб олиши билан, хонлик шарқда Хитой билан чегарадош давлатга айланган. Шарқий Туркистон босиб олингандан сўнг, унинг ҳукмдори – Саримсоқ хўжа авлодлари Қўқон хонлиги ҳудудида паноҳ топган. Хитой ҳукмдорлари Саримсоқ …

Батафсил »

“Горький билан бир йилда туғилганман”. Сулола. Долимовлар шажараси

Аввалги қисмни ўқиш… 1951 йили Фотима аммамни Абдуғани Валиев исмли узоқ қариндошларига турмушга берадилар. Бу вақтда Фотима аммам ТошМИни битирган ва Эски Жўвадаги 4-поликлиникада терапия бўлими бошлиғи бўлиб ишлар эдилар. Тўйни ўтказиш саксондан ошиб қолган отамга нисбатан Нуъмонбек опододам бошлиқ ўғиллари зиммасига тушди, тўй ҳам Сағбонда эмас, опододамнинг Оқлондаги ҳовлисида ўтди. Абдуғани почча Иккинчи Жаҳон уруши қатнашчиси, тепловоз ҳайдовчиси эди. …

Батафсил »

Сомонийларнинг келиб чиқиши: туркий ёки форс-тожик? Сомон-худот (2-қисм)

Аввалги қисмни ўқиш… Сомон-худот айнан шу никоҳ натижасида вужудга келган оиланинг вакили бўлган. Унинг шажарасидаги айрим исмлар, хусусан, Тамғоч (Тамғос, Тамғосп, Тағмос, Тамгорс, Тамғот, Самтағон)нинг туркий эканлигига олимлар аллақачон эътибор берганлар. Шажарада келтирилган бошқа исмларни, масалан, Шовул, Тағон ва Жаббо ҳам қадимги турклар орасида кенг тарқалган Сул (Саул), Тўғон ва Жабғу исмлари ва унвонлари билан таққослаш мумкин. Қолаверса, қадимги турклар …

Батафсил »

Народы Узбекистана. Китайцы

Самоназвание – хань, ханьжень. Народ, основное население КНР. Язык китайский сино-тибетской языковой семьи. Верующие китайцы исповедуют буддизм северной ветви, даосизм и конфуцианство, а также культ предков. Основная масса индифферентна к религии. Китайцы в Узбекистане: 1926 г. – 108 1979 г. – 656 1989 г. – 816 Знакомство Китая с Узбекистаном имеет давнюю историю. Китайские купцы посещали его по крайней мере …

Батафсил »

Ангренда қадимий сопол буюмлар топилди

2020 йил 23 апрель куни Ангрен шаҳри Боғи Сурҳ МФЙ Абай кўчаси 77-уйда яшовчи Ф.Норматовнинг яшаб турган турар жойи ҳовлисида қазилган чуқурдан қабр очилган. 30 апрель куни фуқаро Ф.Норматов бу ҳақда Ангрен шаҳар тарихи музейига хабар берди. Ангрен шаҳар тарихи музейи ходимлари томонидан 2020 йил 1 май куни Ангрен шаҳар Боғи Сурҳ МФЙ Абай кўчаси 77-уйда яшовчи фуқаро Ф.Норматовнинг мурожаати …

Батафсил »

Қовунчи маданияти

ҚОВУНЧИ МАДАНИЯТИ – милоддан аввалги 2-аср – милодий 6-асрга оид археологик маданият. Дастлаб ўрганилган жой – Қовунчитепа харобаси номидан олинган. Қовунчи маданияти Тошкент воҳаси, Сирдарёнинг ўрта оқими ва Фарғонанинг шимоли-ғарбий қисмида тарқалган. 1934-37 йилларда Қовунчи маданияти комплексларида қазиш ишлари олиб борган археолог Г.В.Григорьев уни 2 босқич – Қовунчи 1 ва Қовунчи 2 га ажратган (у Қовунчи 1 милоддан аввалги 2-минг …

Батафсил »

Қибрай тумани

Қибрай тумани – Тошкент вилоятидаги туман. 1933 йил 1 декабрда ташкил этилган (1933–91 йилларда Оржоникидзе тумани, 1991 йилдан Қибрай тумани). 1962 йил 24 декабрда Калинин (ҳозирги Зангиота) тумани билан бирлаштирилди. 1964 йил 31 декабрда қайтадан тузилди. Жануби-ғарбдан Тошкент шаҳри, жанубдан Юқори Чирчиқ, шарқдан Бўстонлиқ, ғарбдан Тошкент туманлари, шимолдан Қозоғистон Республикаси билан чегарадош. Майдони 0,56 минг кв.км. Аҳолиси 186,6 минг киши, …

Батафсил »

Усмон Мусҳафларининг сони, уларнинг ёзилиш усули ва хат тури (4-қисм)

Аввалги қисмни ўқиш… Уламолар Усмон (розияллоҳу анҳу) турли юртларга юборган Мусҳафларнинг сони тўғрисида ҳар хил ривоятлар айтганлар. Масалан, Ҳамза бин Ҳабиб аз-Заййёт улар тўртта эди, дейдилар. Абу Ҳотим ас-Сижистоний эса еттита бўлган дейдилар. Энг тўғри ривоят олтитадир: Маккий, Шомий, Басрий, Куфий, Мадина аҳли учун умумий бўлган Маданий ва халифанинг ўзлари учун хос бўлган маданий Мусҳафлардур. Охиргисини ҳазрати Усмон (розияллоҳу анҳу) …

Батафсил »

Сомонийларнинг келиб чиқиши: туркий ёки форс-тожик? Баҳром Чубин (1-қисм)

Ўрта Осиё тарихида Сомонийлар сулоласининг ҳукмронлик қилган даври (IX-X асрлар) алоҳида аҳамиятга эгадир. Чунки бу даврда Бухоро, Самарқанд ва бошқа шаҳарлар ислом дунёсининг энг йирик маданий ва илмий марказларига айланди, маҳаллий халқларнинг ислом давридаги давлатчилиги асослари яратилди. Ёзма манбаларда Сомонийлар сулоласининг турли вакиллари, улар ҳукм сурган даврдаги сиёсий, иқтисодий ва маданий аҳвол ҳақида батафсил маълумотлар мавжуд. Лекин Сомонийлар сулоласининг келиб …

Батафсил »

Туркестанские немцы

Немецкое переселение в Туркестан происходит в основном во второй половине XIX века, после завоевания Россией Средней Азии. Однако исследователи при изучении данной темы в основном ограничиваются только регионом Туркестана. Отсюда возникает ряд вопросов; почему именно немецкое переселение поощрялось в первую очередь правительством. Исследователи говорят о большом количестве немцев в администрации Туркестанского генерал-губернаторства и среди военных, была ли это случайность или …

Батафсил »

Абулҳасан Қосим ибн Имом Абу Бакр Муҳаммад ибн Али Қаффол Шоший

Абул Ҳасан Қосим ибн Имом Абу Бакр Муҳаммад ибн Али Қаффол Шоший («ат-Тақриб» асари муаллифи) – йирик фақиҳ. Буюк аллома Абу Бакр Қаффол Шошийнинг ўғли бўлиб, манбаларда дунёдаги улуғ имомлардан бири сифатида эътироф этилган. Аббодий уни ўз «Табақот»ида зикр қилиб, шундай деган: «Унинг хизматлари буюкдир, бунга унинг «ат-Тақриб» китоби шоҳиддир1. Тожуддин Субкийнинг хабар беришича, Қосим ибн Муҳаммад ибн Али Шошийдан …

Батафсил »

Кирха

КИРХА, Инжилчи-лютеранлар черкови (Содиқ Азимов кўчаси) – меъморий ёдгорлик. Лютеранлар диний маросимлар ўтказган. Готика услубида қурилган (1892, меъмор А.Л.Бенуа). 1937 йилда шўролар томонидан ёпилган черков биносида. Тошкент консерваториясининг Опера студияси ва Мусиқа салони жойлашган (1981–1990). 1992 йил 8 сентябрда немис инжилчи-лютеранлар черкови расмий рўйхатдан ўтган. Вазирлар Маҳкамасининг 1993 йил 3 майдаги қарори билан черков (Кирха) лютеранларга қайтариб берилган. «Тошкент» энциклопедияси. 2009 …

Батафсил »

Истанбулдаги ўзбек такиялари

Туркиянинг Истанбул шаҳрида ўрта асрларда “Ўзбек такиялари” номи билан машҳур 3 та даргоҳ (хонақо) бўлиб, улар Нақшбандия суфийлик тариқатига мансуб шайхлар ва дарвишларга қарашли бўлган. Улардан бири шаҳарнинг шарқий қисмидаги Ускудар туманида жойлашган Султонтепа такиясидир. Султонтепа такияси. Бу даргоҳ катта ер майдонини эгаллаган бўлиб, 2 қисмдан иборат. Даргоҳнинг бир қисмидаги асосий 2 қаватли бинода меҳмонхона ва яна 20 та катта-кичик …

Батафсил »