Qo‘yliqota jome masjidi

QO‘YLIQOTA JOME MASJIDI (Mirobod tumani Istiqbol ko‘chasi, 4/2) – o‘rta asrlarga oid maqbara o‘rnida barpo etilgan masjid. Dastlab Ahmad Yassaviy avlodlaridan bo‘lgan, Samar­qand qozikalonining o‘g‘li Hofiz Qo‘yliqiy maqbarasi bunyod etilgan (15–16-asrlar). Rivoyatlarga ko‘ra, u to‘g‘rilik va ezgulikni targ‘ib etib, chorvachilik bilan mashg‘ul bo‘lgan, qo‘ylarni tez ko‘paytirish yo‘llarini yaxshi bilgan. Shu mintaqadagi aholi ham, asosan chorvachilik bilan shug‘ullangan va Hofiz Qo‘yliqiyning …

batafsil »

Удивительная Каракалпакия

Пустыня Кызыл-Кум в Каракалпакии — удивительная пустыня. На горизонте то и дело возвышаются руины замков и крепостей. Повсюду на много километров тянутся русла древних каналов. Это свидетельства былого могущества цивилизации Хорезм, возникшей во 2 тысячелетии до нашей эры. Начало ей дала великая река Амударья, в те времена втекающая в Аральское море и образующая плодородный оазис на краю пустыни. Памятники Древнего …

batafsil »

Ahmad Yassaviyga aloqador muhr

Аҳмад Яссавийга алоқадор муҳр

Ma’lumki, viloyatimizning (Chimkent, Qozog‘ison Respublikasi) turli shaharlarida, hatto, chet ellarda ham Ahmad Yassaviy shajarasi va muhri bor. Ayniqsa keyingi paytlarda o‘sha mashhur muhr haqida xilma xil fikrlar bayon qilinayapti. Ayrim mualliflar: bu – Xoja Ahmad Yassaviyning muhri, unda ismlari bitilgan 11 nafar shayx Ahmadlar – Xoja Ahmad Yassaviyning turli taxalluslari, deya dalillamoqchi bo‘layotirlar. Ulug‘ yurtdoshimiz, shayxul-mashoyix Xoja Ahmadga taalluqli ushbu …

batafsil »

Mutafakkirlar. Ahmad Yassaviy (1105–1167)

Islom dini paydo bo‘lgandan so‘ng uning doirasida, Qur’on va hadis ahkomiga mos ravishda paydo bo‘lgan tasavvufiy ta’limotlar X–XI asrlarga kelib Movarounnahrda ham keng tarqala boshladi. Tasavvuf – Yaqin va O‘rta Sharq xalqlarining ma’naviy hayoti tarixidagi eng murakkab, o‘zaro ziddiyatlarga to‘lib-toshgan va muhim hodisalardan biri bo‘lib, uning uchun tarkidunyochilik, bu dunyo boyliklaridan va nozu ne’matlaridan voz kechish, Alloh vasliga yetmak maqsadida …

batafsil »

Народы Узбекистана. Иранцы

Фарсы, самоназвание — ирани. Народ в Иране. Язык персидский (фарси) западноиранской подгруппы иранской группы индоевропейской семьи. Верующие — мусульмане-шииты, в меньшей степени бехаисты. Иранцы в Узбекистане: 1926 г. — 9 830 1979 г. — 20 026 1989 г. — 24 779 Иранцы — одна из древнейших групп жителей Среднего Востока, ядром которых являлась область Фарси (отсюда второе название их — персы). Ирано-персидский …

batafsil »

Sulola. Dolimovlar shajarasi. Rustambek hoji Norbek o‘g‘li

Endi ikki-uch og‘iz so‘z bobokalonimiz Norbek Xaytabek o‘g‘lining uchinchi farzandi, Muhammadaminbek hojining ukasi Rustambek hoji va uning farzandlari Hasanbek va Husanbeklar haqida. Rustambek 1845 yilda tug‘ildi, katta savdogar bo‘lib yetishdi, ko‘proq G‘ulja, Koshg‘ar, O‘rimchi shaharlari bilan savdo aloqalari o‘rnatgan va bu shaharlarga tez-tez borib turgan. Rustambekning birinchi oilasi Norxonbibi baland bo‘yli, nihoyatda ko‘rkam ayol bo‘lgan, deyishardi, undan Hakimbek ismli farzand …

batafsil »

Kutubxonalar. A.S.Pushkin nomidagi Samarqand viloyat universal ilmiy kutubxonasi

Samarqand viloyat universal ilmiy kutubxonasi 1911 yilda tashkil etilgan. O‘sha davrda kutubxona shahar kutubxonasi deb yuritilgan. Kutubxonaning asoschilaridan biri arxeolog V.Vyatkin hisoblanadi. Kutubxonaning birinchi rahbari V.Andreyevdir. Dastlab kutubxona fondi 2 ming nusxadan iborat bo‘lgan. 1937 yilda kutubxonaga A.S. Pushkin nomi berilgan. 1970 yilda 500 ming nusxadagi adabiyotlarga mo‘ljallangan bino qurilib, foydalanishga topshirilgan. Kutubxonada Kitob saqlash, To‘kislash, Adabiyotlarga ishlov berish, Talaba …

batafsil »

Burganli madaniyati

BURGANLI MADANIYATI – so‘nggi jez va ilk temir davriga mansub arxeologik madaniyat (miloddan avvalgi birinchi ming yillik boshi – 6–4-asrlar). Toshkent yaqinidagi Burganlisoy sohilida (Chirchiq vodiysida) ochilgan manzilgoh nomi bilan atalgan. Toshkent viloyatidagi Ohangaron daryosi, Jo‘nariq va Salor kanali tarmoqlari havzalarida tarqalgan. Burganli madaniyatiga oid dastlabki yodgorliklar 1934 yil arxeolog G.V.Gri­gor­yev tomonidan Qovunchitepaning ostki qatlamlaridan topilgan. A.I.Terenojkin tomonidan (1940) Burganli …

batafsil »

Ko‘kto‘nlikota

KO‘KTO‘NLIKOTA – qabri Shayx Xovandi Tohur qabri orqasidagi chinor ostida, ariq bo‘yida joylashgan. Rivoyatlarga qaraganda, Ko‘kto‘nlikota Shayx Xovandi Tohurning jorubkashi bo‘lgan. Ko‘kyo‘tal kasaliga uchragan bemorlar Ko‘kto‘nliotani ziyorat qilib, kasallikdan forig‘ bo‘lgan. Arxiv hujjatlariga ko‘ra, Toshkentda Ko‘kto‘nliota qadamjo mozori bundan tash­qari bir necha joyda (Sebzordagi Xo‘jako‘cha, Taxtapul va Chuvalachi, Ko‘kcha dahasining Kallaxona mahallasida) uchraydi. «Toshkent» ensiklopediyasi. 2009 yil

batafsil »

Juma mav’izalari. Giyohvandlik – asr vabosi

Giyohvandlikning kishilar sog‘lig‘iga, oilalarga, iqtisodiga, odob-ahloqiga, umuman inson xayotining barcha sohalariga solayotgan tahdidi soat sayin ortib bormoqda. Mutaxassislar endilikda dunyoni halokatga soluvchi narsa vodorod bombasi emas “Geroin bombasi” bo‘lib qolganini ta’kidlamoqdalar. Islom dinining ta’limotlari, qonun qoidalari va amallaridan besh maqsad ko‘zda tutilgandir: Inson hayotini muhofaza qilish. Inson aqlini muhofaza qilish. Inson dinini muhofaza qilish. Inson naslini muhofaza qilish. Inson mol-mulkini …

batafsil »

General Jo‘rabek

Jo‘rabek 1840 yili Kitob bekligiga qarashli Gulgunpush qishlog‘idagi Qalandar qori o‘g‘li xonadonida tug‘ilgan. 1852 yili Buxoro amiri Nas­rullo Shahrisabzga bostirib kirib, shahar ahlini asir oladi. Ular orasida 12 yoshli Jo‘rabek ham bor edi. To‘rt yil amir xizmatida bo‘lgan Jo‘rabek, uning ishonchini qozonadi va to‘qsabo (polkovnik) unvonini olishga erishadi. O‘n olti yoshida esa tan olingan lashkarboshi lavozimini egallaydi. Amir Muzaffar Buxoro …

batafsil »

Царская дорога. Торговые трассы Мавераннахра в системе Великого шелкового пути

Основная трасса путей из Бухары шла на восток, в сторону Китая, в крупнейший центр Мавераннахра – Самарканд. Путь между этими городами в средневековье назывался Шохрох – “царская дорога”. В Х в. Самарканд и Бухара были самыми известными городами Мавераннахра. Хотя Бухара была столицей громадного государства Саманидов, Самарканд слыл настолько признанным экономическим центром Востока, что некоторые географы при описании Мавераннахра включали …

batafsil »