Aleksandr Byornsning 1838 yilgi hisobotida Qo‘qon xonligidagi ayrim jarayonlar

Aleksandr Byornsning 1838 yil 01 fevraldagi hisobotida Qo‘qon xonligidagi ayrim jarayonlar Aleksandr Byornsning shaxsi ko‘pchilikka maʼlum. Uning birgina “Buxoro sayohatnomasi” asari muallif tirikligidayoq katta shuhrat qozongan. Aleksandr Byorns 1835-1838 yillari Afg‘oniston hukmdori Do‘st Muhammadxon huzurida elchi vazifasida faoliyat ko‘rsatadi. Elchilik davomida nafaqat Afg‘oniston, balki O‘rta Osiyo, Eron va Xitoy Turkistonidagi jarayonlarga katta qiziqish bildirib, bu haqda Hindiston general-gubernatori idorasiga yozgan …

batafsil »

O‘zbekiston Oliy sudining birinchi raisi va uning ayanchli qismati

Saʼdulla Qosimov yoxud «Qosimovchilik ishi» Saʼdulla Qosimov 1901 yil Toshkent shahrida dunyoga kelgan. 1909 yildan mashhur muallim Eshonxo‘ja Xoniyning yangi usuldagi “Xoniya” boshlang‘ich maktabida, 1916 yilgacha Munavvarqori Abdurashidxonovning rushdiy “Namuna” maktabida o‘qigan. Ayni paytda rus-tuzem maktabida o‘qib, rus tili va zamonaviy fanlarni ham o‘zlashtirgan. 1918-1920 yillarda “O‘zbek pedagogika bilim yurti”da tahsil olgan. 1919 yil dekabr oyigacha o‘qituvchi bo‘lib, 1919 yil …

batafsil »

“Yangi Sanganak” xazinasi

Toshkent viloyati Parkent tumani “Yangi Sanganak” qishloq fuqarolari yig‘inida yashovchi Imomali Boymaqov o‘z hovlisida issiqxona qurishga joy tayyorlash uchun qazish ishlarini olib borayotganida ichiga mis tangalar solingan sopol ko‘zaga duch kelgan va 2021 yilning 11 mart kuni Temuriylar tarixi davlat muzeyiga borib, xazinani davlatga topshirish niyatida ekanini bildirishi bilanoq, ishchi guruh tuzilib, topilma yeriga yetib boriladi. Issiqxona qurish uchun tayyorlangan, …

batafsil »

Qo‘qon o‘rdasi

Farg‘ona vodiysidagi qadimiy shaharlardan bo‘lgan Qo‘qonda vodiydagi boshqa shaharlarga nisbatan meʼmoriy yodgorliklar ko‘p saqlanib qolgan. Dahmai shohon, Jome masjidi, Komolqozi (Xo‘ja dodxoh), Norbo‘tabiy, Miyon hazrat, Dasturxonchi madrasalari, Madarixon dahmasi, Xudoyorxon saroyi va boshqa ko‘plab yodgorliklar shaharning tarixiy qiyofasini belgilab, uning husniga husn bag‘ishlab turibdi. Ko‘hna shahar markazidagi tepalikda o‘rnashgan ulkan saroy, Qo‘qon o‘rdasi XIX asr meʼmorchilik yodgorliklari ichida tashqi ko‘rinishi …

batafsil »

Farg‘ona oblastidagi qadimgi Axsi shahrining tarixi

Farg‘ona o‘blastida qadimgi zamonlarda poytaxt bo‘lib turgan Axsi yoki Axsikat degan katta shahar bo‘lgan ekan. Bul kunlarda mazkur shaharning o‘rni va atrofi yaxshi maʼlumdir. Chunonchi, Namangon uyezdiga tobye xud Namangon shahridin o‘n besh chaqirim masofada Axsi bo‘lostida daryo labida bir necha qishloqdin iboratdur. Bul xususda tavorix kitoblardin mazkur Axsikat xususida xabar olib, tavorix uchun biror risola tasnif qilmoq lozimdur. Yaʼni, …

batafsil »

Toshkent shevasi

TOSHKENT ShEVASI – o‘zbek adabiy tiliga asos bo‘lgan yetakchi shevalardan biri, o‘zbek tilining qarluq-chigil lahjasiga kiradi. Unda qipchoq lahjasi elementlari ham uchraydi: yur-jur, ayrim-ajrim (semantik differensiatsiya mavjud), yo‘nalish-jo‘nalish, ayrilmoq-ajralmoq. Toshkent shevasi singarmonik emas, masalan, tegiz va taqiz, o‘tqaz, kirg‘iz va h.k.; Toshkent shevasida adabiy tildagi kabi 6 unli, singarmonik-qishloq shevalarida – 9 unli. Singarmonik bo‘lmagan shevalar va adabiy tilda indifferent …

batafsil »

Музеефикация археолого-архитектурного памятника Актепа Чиланзар в городе Ташкенте

Краткая историческая справка. Городище Актепа Чиланзар расположено в Шайхонтохурском районе, на пересечении новой (2016 г.) малой кольцевой дороги Ташкента с каналом Бозсу, бывшая улица Есенина. Ориентир: площадь Актепа. В 1940 г. А.И. Тереножкин обратил внимание на холм Актепа Чиланзар, и отметил его как один из перспективных объектов. В начале 1970-х гг. археологические работы проводились отрядом Ташкентской археологической экспедиции. Археологи выделяют …

batafsil »

«Turkiston albomi»

«TURKISTON ALBOMI» – Turkiston o‘lkasi, uning ijtimoiy hayoti, aholining turmush tarzi, madaniyati va tarixi aks ettirilgan birinchi noyob fotoalbom. Turkiston general-gubernatori Kaufman topshirig‘i bilan sharqshunos A.L.Kun rahbarligida tayyorlangan (1871–72). Albom 447 kartonli varaqdan iborat bo‘lib, unda 1262 ta fotosurat jamlangan. Fotoalbom 4 qism: o‘lka etnografiyasi, arxeologiyasi, tarixi va hunarmandchiligidan iborat. «Toshkent albomi»ning arxeologiya qismi (154 varaq, 363 rasm) A.L. Kun …

batafsil »

Registon arig‘i

REGISTON ARIFI – Kaykovus kanalining chap irmog‘idan (Zarqaynar ko‘chasiga yaqin joydan) boshlangan; uzunligi 2,5 km. Zarqaynar ko‘chasi bo‘ylab Imomsoib masjidi, aholi zich yashaydigan mahallalar orqali o‘tib, Jangob arig‘iga quyilgan. Toshkentning Registon bozori (hozirgi Chorsu)dan oqib o‘tganligi uchun shu nomni olgan. 19-asr oxiri – 20-asr boshlarida Ryegiston arig‘i Sebzor dahasining Uchko‘cha, Asuvot, Chuvalachi, Hasanboy, Sebzor, Chigitboshi, Oxunguzar-1, Oxunguzar-2, Oxunguzar-3, Fishtko‘prik, Eskijo‘va, …

batafsil »

Muhammad Karimxo‘ja xalifa madrasasi (1884)

MUHAMMAD KARIMXO‘JA XALIFA MADRASASI (1884) – Sebzor dahasining Kaduvod mahallasi hududida qurilgan. Madrasa quruvchisining to‘liq ismi Mulla Muhammad Karim xalifa xoji Muhammad Rahimboy o‘g‘li bo‘lgan. Madrasa pishiq g‘ishtdan qurilgan bo‘lib, xonaqoh, ayvon, darvozaxona, dabirxona, darsxona va qator hujralardan iborat. Sharq tarafida Muhammad Karimxo‘ja xalifa tomonidan qurilgan hammom, darsxona va pishiq g‘ishtli hujralar joylashgan. Madrasa vaqf mulklari hisobiga faoliyat yuritgan. “Toshkent” …

batafsil »

Salor

SALOR – Toshkentning sharqiy va janubi-sharqiy qismidan o‘tgan kanal. Hozirgi Salor Bo‘zsuv kanalidagi Salor GESning quyi byefidan boshlanadi. Uzunligi 60 km, kengligi 10–15 m, chuqurligi 1–2 m. Bosh suv olish inshooti 20 m3sek. suv o‘tkazishga mo‘ljallangan. Kanaldan Dam va Polvon kanallari suv oladi, Toshkentning bir nechta sanoat korxonalari, jumladan, Toshkent issiqlik elektr markazi suv taʼminoti uchun foydalaniladi. Kanal Yunusobod, Mirzo …

batafsil »

Teshikqopqa qabristoni

TESHIKQOPQA QABRISTONI (Teshikqopqa ko‘chasi, 173) – maydoni – 8,15 gektardan ziyod. 1870 yildan mavjud. Qabriston nomi shahar mudofaa devorida Darveshxon tomonidan 16-asrda o‘rnatilgan qopqa (1 otliq o‘tishi mumkin bo‘lgan darvoza) bilan bog‘liq. Shuning uchun uni Darvishakqopqa deb ham atashgan. Bunday qopqadan asosan xon choparlari, maxsus topshiriq bilan yuborilayotgan shaxslar o‘tkazilgan. “Toshkent” ensiklopediyasi. 2009 yil

batafsil »

Конурходжа Ходжиков – яркий представитель Туркестанского джадидизма

Национально-освободительное движение в Туркестане и движение Алаш на казахской земле дополняли друг друга, более того, они были наполнены событиями, отличавшимися присущими только им особенностями. Одной из ярких личностей и деятелей того периода, принимавших участие в этом движении, является Конурходжа Ходжиков. Среди казахской интеллигенции тех, кто был воспитан в духе джадидизма, можно пересчитать по пальцам, и Ходжиков – один из главных …

batafsil »

Toshkent zargarlik maktabining o‘ziga xos lokal xususiyatlari

Buyuk ipak yo‘li chorrahasida joylashgan Toshkent qadimdan O‘rta Osiyoning yirik savdo-sotiq markazi bo‘lishi bilan birga hunarmandchilikning barcha turlari rivojlangan yirik shaharlardan biri ham hisoblanadi. Hunarmandchilikning asosiy turlaridan biri zargarlik hunari O‘zbekistonning Buxoro, Samarqand, Qo‘qon, Andijon, Marg‘ilon, Namangan, Xo‘jand, Qarshi, Shahrisabz kabi shaharlar singari Toshkent shahrida o‘ziga xos tarzda shakllanib, lokal-hududiy xususiyati bilan ajralib turadi1. Zargarlik sanʼatida Toshkent Samarqand va Buxoro …

batafsil »

Toshkent tibbiyot akademiyasi

TIBBIYOT AKADEMIYASI, Toshkent tibbiyot akademiyasi – Toshkentda dastlab 1920 yil Turkiston (O‘rta Osiyo) universitetida tibbiyot fakulteti tashkil etilgan. 1931 yil O‘rta Osiyo universitetining tibbiyot fakulteti O‘rta Osiyo tibbiyot institutiga aylantirilgan. 1935 yildan Toshkent davlat tibbiyot instituti (ToshMI) deb atalgan. 1990 yilda Toshkent tibbiyot instituti 1- va 2-tibbiyot institutlariga bo‘lindi. 2005 yil 1- va 2-Toshkent davlat tibbiyot institutlari negizida Toshkent tibbiyot …

batafsil »