Turdi to‘qsabo – ozodlik kurashchisi

Hech kimga sir emas, yurtimiz hududida milliy ozodlik kurashiga boshchilik qilgan Madaminbek, Shermuhammadbek, Abdujabbor maxdum kabi o‘nlab qo‘rboshilarni hisobga olmaganda, birgina Qashqa vohasida harakat qilgan Turdi to‘qsabo, Gul oqsoqol, Davron oqsoqol, mulla Juma, Eshonqul Tursun, Juma qorovulbegi, Sherqul, Saidxo‘ja, Chori yasovulboshi, Bo‘ri to‘qsabo, Sharaf o‘zbek, Bahrombek, Xo‘jamqul va boshqa qo‘rboshilar haqida deyarli bilmasdik. Bilganlarimiz ham elas-elas gap-so‘zlar edi. Quyida ulardan …

batafsil »

Buxoro amiri Muzaffarxonga uning amaldori Usmonbek to‘qsabo nega xiyonat qildi?

Yoxud Usmonbek to‘qsaboning jangdagi jumboqli chekinishi haqida Barcha buxoroliklarni dahshatga solgan bu voqea 1866 yilning muborak Rajab oyi oltinchi tunida sodir bo‘ldi. Tun yarimlab qolganida osmon gumbazidagi barcha yulduzlar olovli dum hosil qilganicha yerga tutdek to‘kila boshladi. Yulduzlar yomg‘iri tonggacha davom etib, bomdod namozini o‘qish uchun uyg‘ongan buxoroliklarning ko‘ngliga g‘ulg‘ula soldi. Zeroki, Qur’oni Karimning Takvir surasida “quyoshning o‘ralib nursizlanib qolishi, …

batafsil »

«Abduxoliq G‘ijduvoniy va Bahouddin Naqshband maqbaralarini ziyorat qilishni to‘xtatish uchun mahalliy organlar orqali barcha choralar ko‘rilsin»

Uzoq o‘tmishda, Sovet hokimiyati davrida, O‘zSSR Ministrlar Sovetining 1960 yil 14 martdagi 220-son «O‘zSSR Vazirlar Kengashi huzuridagi moddiy madaniyat yodgorliklarini himoya qilish qo‘mitasiga Buxoro viloyatidagi bir qator yodgorliklarni qaytarib berish to‘g‘risida»gi qarori qabul qilingan (O‘zarxiv. Fond-1206, Ro‘yxat(op)-1, yig‘majild-30, varaq-80). Ushbu qarorga binoan, ishchi-deputatlari Buxoro viloyat kengashi Ijroiya qo‘mitasi tomonidan 1960 yil 23 3 martdagi 6p.166-son qaror qabul qilindi, ushbu qarorning …

batafsil »

Toshkentlik Muhammad Yunus Toib – biz bilmagan qozi

Qozi – musulmon davlatlarida hukmdor tomonidan tayinlanadigan, shariat asosida sud vazifasini bajaruvchi, sud’ya, sha’riy mahkama raisi. O‘rta Osiyo xonliklari davrida qozilar xozirgi sud, prokuror, notarius vazifalarini bajarganlar, ya’ni fiqh (shariat qonunlari) asosida fuqarolik ishlari, jinoiy ishlarni ko‘rib chiqqanlar, xar qanday bitim, shartnoma, vasiyatnomalarni tasdiqlaganlar. Tariximizda muhim o‘rin tutadigan qozilar ko‘plab uchraydi. Jumladan, Turkiston jadidlarining yo‘lboshchisi, o‘zbek milliy teatrining asoschisi, ma’rifatparvar …

batafsil »

Shoh Fozil tarixiy-yodgorlik majmuasi (video)

Shoh Fozil tarixiy-yodgorlik majmuasi XI asrda qoraxoniylar tomonidan qurilgan. Obida Safed Bulon qishlog‘ida joylashgan. Safed Bulon esa O‘zbekistonning Namangan viloyati bilan chegaradosh Qirg‘izistonning Olabuqa tumanida. Eng ko‘p ziyoratchilar O‘zbekistondan tashrif buyuradi. Manba

batafsil »

Toshkentning tog‘li hududidan Turk xoqonligi davri qabristoni topildi

Toshkent shahridan 100 km shimoli-sharqda, G‘arbiy Tyanshan tog‘larining dengiz sathidan 1000 metr yuksaklikdagi etaklarida o‘zbek arxeologlari tomonidan miloddan keyingi VI-VII asrlarga oid Turk xoqonligi davri ko‘chmanchilarining qabristoni topildi, deyiladi Fanlar Akademiyasi tarqatgan xabarda. Ushbu qadimiy qabriston sel, qor va yomg‘irlar yuzidan yemirilishi natijasida ochilib qolgan bo‘lib, bu haqda arxeologlarga Toshkent xalqaro maktabi o‘qituvchisi Skot Beker xabar bergan edi. O‘zbekiston Fanlar …

batafsil »

Ibrat ila boq, ko‘zung tufroqqa to‘lmasdan burun…

Har bir ijodkorning bu dunyoga kelib aytadigan bir so‘zi bo‘ladi. Bu so‘z xalq g‘ami, ulus dardi bilan hamohang bo‘lsa, uni el ma’qullaydi. So‘z aytguvchini o‘ziga do‘st tutadi, unga mehr qo‘yadi, ulug‘laydi. O‘zbekning o‘z shoiri – Turdi Farog‘iy el dardini aytolgan, el suygan shoirlardan edi. Shu sabab uni el tanidi, ardoqladi. Ko‘pchilik Turdi Farog‘iyni qo‘yidagi misralari bilan eslaydi: Top ko‘ngullik beklar, …

batafsil »

Mirzo Ulug‘bekning nefrit piyolasi

Jahon ilm fani taraqqiyotiga yuksak hissa qo‘shgan Muhammad Tarag‘ay Mirzo Ulug‘bekning nomi har birimiz uchun aziz. Uning Movarounnahrdagi beqiyos bunyodkorlik ishlari haqida har birimiz ko‘p bora o‘qiganmiz. U haqda qator badiiy asarlar, fil mlar yaratilgan. O‘z-o‘zidan savol tug‘iladi: bizgacha buyuk ajdodimiz Mirzo Ulug‘bekka bevosita tegishli bo‘lgan, ul zot shaxsan foydalangan biror buyum yetib kelganmi? Mirzo Ulug‘bekning qo‘llari bilan bitilgan qo‘lyozmalar …

batafsil »

Ханы, заставившие Китайcких императоров считаться собой (часть 2)

продолжение После подавления восстания Джахангира цинское правительство послало в Коканд требование выдать им его сына и племянников, проживающих в Коканде, за что цинские власти обещали кокандскому хану ежегодную награду в 1000 слитков серебра. Но кокандский хан отверг предложение Цинов. Как указывает китайский историк Вэй Юань, кокандский хан через своего посла сообщил цинскому двору, что он готов возвратить взятых в плен …

batafsil »

Ханы, заставившие Китайcких императоров считаться собой (часть 1)

…После Нарбута-бия на кокандский престол вступил его старший сын Алим, принявший титул хана (1798—1810). По отзыву кокандских авторов, «Алим-хан был храбрым государем». При нем Коканд подчинил себе Ташкент, Каратегин, Дарваз и Бадахшанские владения. Как сообщают кокандские историки, Алим-хан повел войско также и на Кашгарию и захватил ее. В «Тарих-и Шахрухи» содержатся следующие сведения о подчинении Алим-ханом Кашгарии: «Правители семи городов …

batafsil »

Muhammad Yoqubbek – Xitoydagi Yettishahar davlatining Pskentlik hukmdori (2-maqola)

Davomi. 1-qismni o‘qish Sharqiy Turkistondan tashvishli xabar… Xon Sulton Sayidxon Toshkent o‘rdasiga kelib o‘rnashdi. Uning oldiga Muhammad Yoqubbek ham kelib, salomga kirdi. Amir lashkar Alimqulga bu paytda Sharqiy Turkistonning Qashqar shahridan xat-xabar kelgan bo‘lib, uni bu masala ko‘p o‘ylantirib qo‘ygan. Sarkarda Qashqar va uning atrofi, u yerda bo‘layotgan voqealarga ko‘pdan e’tibor berib yurgan edi. Chunki, Sharqiy Turkistondagi manchjurlar hokimiyatiga qarshi …

batafsil »

Muhammad Yoqubbek – Xitoydagi Yettishahar davlatining Pskentlik hukmdori (1-maqola)

Turkiston xalqlari tarixida o‘chmas iz qoldirgan siymolardan biri Muhammad Yoqubbek Badavlatdir (1820–1877 yy.). Muhammad Yoqubbek XIX asrning ikkinchi yarmida Qo‘qon xonligi va Sharqiy Turkiston hududida katta harbiy tashkilotchilik ishlarini olib borgan atoqli sarkarda va davlat arbobi sifatida mashhur bґlgan. U manbalarda turlicha, jumladan, «Muhammad Yoqubbek», «Yoqubbek Badavlat», «Otaliq G‘oziy», «Qushbegi» kabi nomlar bilan qayd etilgan. Muhammad Yoqubbek 1820 yilda Toshkent …

batafsil »

Chingizxonning nabirasini musulmon qilgan shayxni bilasizmi?

2020 yilda “Buxoro – Islom madaniyati poytaxti” Milodning IX asri boshlaridayoq “Qubbat ul-islom” – “Islom dinining gumbazi” nomi bilan mashhur bo‘lgan Buxoro, tarixchi Narshaxiyning guvohlik berishicha, mashhur fiqhshunos olim Abu Xafsi Kabir Buxoriy (767–832) tufayli shu nomga sazovor bo‘lgan. Buxoroning shonli tarixida shayx Sayfiddin Boharziy (1190–1261) faoliyati tufayli shaharning shuhrati islom olamida yanada yuksaldi. Shu sababli oradan to‘rt asr o‘tgach, …

batafsil »

Ertaga “TASHKENT BOOK FEST – 2019” – I Toshkent xalqaro kitob koʻrgazma-yarmarkasi boshlanadi

Shu yilning 2-4-oktyabr kunlari “TASHKENT BOOK FEST – 2019” – I Toshkent xalqaro kitob koʻrgazma-yarmarkasi boʻlib oʻtadi. Bu haqda AOKA xabar berdi. Oʻzbekistonda ilk marotaba oʻtkazilayotgan ushbu yirik madaniy tadbirda yetti mamlakat — Buyuk Britaniya, Germaniya, Qozogʻiston, Koreya, Qirgʻiziston, Rossiya Federatsiyasi, Turkiya davlatdan 16 ta nashriyot va kitob savdo tashkilotlari vakillari ishtirok etadilar. Shuningdek, Oʻzbekistondagi elchixona va xorijiy kompaniyalar, xususan, …

batafsil »

Buxoroda X asrga oid koʻprik qoldiqlari topildi

Buxoro viloyatining Romitan tumanida joylashgan “Xoʻja Niyoz Xorazmiy” maqbarasi oldidan oqib oʻtuvchi zovurda qurilish ishlari olib borilayotgan paytda suv ostidan X asrga taalluqli Laq-Laqa koʻprigi topilgan. Toshkent arxeologiya tadqiqot instituti mutaxassislari koʻprik X asrda qurilgani va XVI asrda qayta taʼmirlanganini tasdiqladi. Turizmni rivojlantirish davlat qoʻmitasi matbuot xizmatining maʼlum qilishicha, mazkur hududda tadbirkor Nizom Huseynov tomonidan ekoturistik markaz yaratish boʻyicha ham …

batafsil »