Ertaga “TASHKENT BOOK FEST – 2019” – I Toshkent xalqaro kitob koʻrgazma-yarmarkasi boshlanadi

Shu yilning 2-4-oktyabr kunlari “TASHKENT BOOK FEST – 2019” – I Toshkent xalqaro kitob koʻrgazma-yarmarkasi boʻlib oʻtadi. Bu haqda AOKA xabar berdi. Oʻzbekistonda ilk marotaba oʻtkazilayotgan ushbu yirik madaniy tadbirda yetti mamlakat — Buyuk Britaniya, Germaniya, Qozogʻiston, Koreya, Qirgʻiziston, Rossiya Federatsiyasi, Turkiya davlatdan 16 ta nashriyot va kitob savdo tashkilotlari vakillari ishtirok etadilar. Shuningdek, Oʻzbekistondagi elchixona va xorijiy kompaniyalar, xususan, …

batafsil »

Buxoroda X asrga oid koʻprik qoldiqlari topildi

Buxoro viloyatining Romitan tumanida joylashgan “Xoʻja Niyoz Xorazmiy” maqbarasi oldidan oqib oʻtuvchi zovurda qurilish ishlari olib borilayotgan paytda suv ostidan X asrga taalluqli Laq-Laqa koʻprigi topilgan. Toshkent arxeologiya tadqiqot instituti mutaxassislari koʻprik X asrda qurilgani va XVI asrda qayta taʼmirlanganini tasdiqladi. Turizmni rivojlantirish davlat qoʻmitasi matbuot xizmatining maʼlum qilishicha, mazkur hududda tadbirkor Nizom Huseynov tomonidan ekoturistik markaz yaratish boʻyicha ham …

batafsil »

Tariximizdagi talaba-rektor haqida bilasizmi?

1918-yilda fidoyi maʼrifatparvar Munavvarqori Abdurashidxonov tashabbusi bilan Turkiston xalq milliy dorilfununi sifatida faoliyat boshlagan Oʻzbekiston Milliy universiteti bu yil bir yuzi bir yoshni qarshiladi. Uning musulmon xalq dorilfununidan to bugungi Milliy universitetgacha bosib oʻtgan yoʻli, jumladan, 1918-yilda Turkiston xalq universiteti, 1919–1923-yillarda Turkiston Davlat universiteti, 1923–1960-yillarda Oʻrta Osiyo Davlat universiteti, 1960–2000-yillarda Toshkent Davlat universiteti, 2000-yildan boshlab Oʻzbekiston Milliy universiteti davrlari ham …

batafsil »

Anvar Posho: “Sulh bitimi faqat Turkiston tuproqlaridan butun rus askarlarini olib chiqib ketilgandan keyingina boʻlishi mumkin…Bu yer ruslarniki emas, balki turkiy xalqlarning asl yurtidir”

Eng soʻnggi umidni qonga boʻyagan,  Oh, qanday xayrsiz zamonlar kelgan.  Faryodim dunyoni boʻgʻib oʻldirsin,  Qop-qora baxtimga shaytonlar kulsin. Choʻlpon Posho Anvar Posho 1881-yilning iyun oyida Istanbulda tavallud topdi. Harbiy bilim yurtida, keyinroq Istanbul Bosh Shtab akademiyasida tahsil olgan. 1909 — 1911-yillarda Berlinda Harbiy attashe lavozimida xizmat qilgan. Turkiya, Makedoniya, Kavkaz, Germaniya, Rossiya hamda hayotining soʻngida Turkistondagi siyosiy jarayonlarda qatnashgan. Yosh …

batafsil »

Davlat tili maqomi (tarixiy-huquqiy tahlil)

O‘zbek tili dunyoning eng rivojlangan tillaridan biri ekanligi allaqachon isbotlangan. U mumtoz adabiy an’anaga, keng tarmoqli leksikaga va boy ifoda vositalariga ega. Ma’lumki, o‘tmishda o‘zbek tilining maqomi turlicha bo‘lgan. Ish yuritishda Husayn Boyqaro davrida (XV asrning ikkinchi yarmi – XVI asrning boshi) kamroq, amirliklar davrida ko‘proq qo‘llangan. Sobiq ittifoq davrida, aniqrog‘i, 1918 yilda go‘yo tillar tengligi ta’minlangan – Turkiston ASSRning …

batafsil »

Qadimiy mahallalar. Beshog‘ayni

BESHOG‘AYNI – Sebzor dahasidagi qadimiy mahalla. Kohota, Hovuzli, Qoratut, Qoshiqchilik mahallalari bilan chegaradosh bo‘lgan. Qariyb 150 xonadon yashagan. Aholisi, asosan, o‘zbeklar bo‘lib, chakana savdo va hunarmandchilik, shahar tashqarisidagi yerlarida dehqonchilik bilan shug‘ullangan, 2 masjid, qabriston, choyxona, baqqollik do‘konlari, sartaroshxona, juvozxona, tegirmon, to‘quv ustaxonasi bo‘lgan (20-asr boshi). Hozirgi hududida 4–9 qavatli turar joy binolari qurilgan. «Toshkent» ensiklopediyasi. 2009 yil

batafsil »

Eski oʻzbek yozuvi

Eski oʻzbek yozuvi – arab grafikasi asosida shakllangan va 11-asrdan 20-asrning boshlarigacha qoʻllangan oʻzbek yozuvi; arab alifbosidagi 28 ta harfga arab tilida boʻlmagan, lekin eroniy va turkiy tillarga xos boʻlgan tovushlarni ifodalash uchun yana 4 ta harf qoʻshish bilan shakllantirilgan. Ushbu harflar arab alifbosidagi tayyor harflarga qoʻshimcha nuqta yoki chiziq orttirish yoʻli bilan hosil qilingan va ularning har biri alifbo …

batafsil »

Yekaterina II saroyidagi Buxoro elchisi

Buxoroning markaziy koʻchalaridan birida, ulkan Koʻkaldosh madrasasi va Shohsanam masjidi oldida koʻrimsizgina, lekin, meʼmoriy yechimi bilan oʻziga xos boʻlgan Ernazar Elchi madrasasi mavjud. Ikki qavatli bu inshoot oq marmardan qurilgan va sharqona bezaklar bilan jilolangan. Ichki hovlisi keng boʻlib, mudarrislar va talabalar uchun xonalar va hujralar bor. Vaqf mablagʻlari hisobiga oʻz davrida bu yerda shogirdlar bepul taʼlim olish barobarida nafaqa …

batafsil »

Xonning soʻnggi ilinji (birinchi maqola)

Xudoyorxonning Angliyada, qirolicha Viktoriya huzurida boʻlgani, xonlik taqdiri borasida u bilan muzokaralar olib borgani haqidagi hujjatlardan xabardormisiz? Bu xon uchun Vatanni mustamlakachilardan asrab qolishning soʻnggi chorasi edi. Xudoyorxonning bu yoʻlda chekkan zahmatlari ozmuncha edimi? Uning taxtga uch marta – 1845, 1862 va 1865 yillarda chiqib, yigirma besh yil chamasi mamlakatni boshqarganligi koʻpchilikka ayon. Xudoyorxon ilk bor 1858 yili akasi Mallaxon …

batafsil »

Toshkentda fransuz olimi Choʻlpon hayoti va ijodi toʻgʻrisida maʼruza qiladi

Yevropa tillari bayrami munosabati bilan Fransiya elchixonasi Alisher Navoiy nomidagi O‘zbekiston milliy kutubxonasida Cho‘lponning “Kecha va kunduz” romanini fransuz tiliga tarjima qilgan fransiyalik tadqiqotchi Stefan Dyuduanon (Stéphane Dudoignon) bilan uchrashuv tashkil etmoqda. Bu haqda Fransiya elchixonasining matbuot xizmatiga tayanib Korrespondent.uz xabar qildi. Uchrashuvda Stefan Dyuduanon O‘zbekiston tarixi va madaniyati, jumladan, jadidchilik harakati hamda Cho‘lpon hayoti va ijodi to‘g‘risida ma’ruza qiladi.​ Ma’ruza 26-sentabr …

batafsil »

Buyuk ipak yo‘li: nega cho‘l o‘rtasidagi quduqlarda doim suv bo‘lgan?

Xitoy va Markaziy Osiyo shaharlarini O‘rtayer dengizi mamlakatlari bilan bog‘lovchi Buyuk ipak yo‘li ko‘p asrlar davomida ushbu hududlar o‘rtasidagi savdo va madaniyat almashinuv jarayonlarida muhim rol o‘ynagan. U eramizdan avvalgi II asrda Xitoy va Farg‘ona vodiysi shaharlari o‘rtasidagi savdo yo‘li sifatida yuzaga kelgan bo‘lib, keyinroq Sharq va G‘arb o‘rtasidagi muhim transport aloqa yo‘li maqomini egalladi va o‘rta asrlarga qadar amal …

batafsil »

Xoja Ahror Valiy jome masjidi

XOJA AHROR VALIY JOME MASJIDI (15-asr) (Shayxontohur tumani, «Gulzor» mahallasi, Haqiqat ko‘chasi, 22) – me’moriy yodgorlik. Xoja Ahror qurdirgan, shaharning bosh jome masjidi bo‘lgan, Usmon Qur’oni shu yerga keltirilgan edi. 1875 yil chor ma’murlari tomonidan buzib tashlangan. Usmon Qur’oni Samarqandga olib ketilgan. 1886 yil mahalliy aholi noroziligidan xavfsiragan chor ma’muriyati masjid binosini qayta qurib bergan. 1999 yil masjid poydevorini buzish …

batafsil »

So‘nggi bronza va ilk temir davrlarida O‘rta Osiyoda sodir bo‘lgan etnik jarayonlar

Bronza davrining oxirlarida O‘rta Osiyoning o‘troq aholisi sug‘orma dehqonchilik madaniyatini va hunarmandchilik sirlarini yaxshigina egallagan edilar. Bu davrda asosan shimoliy xududlardan O‘rta Osiyoga kirib kelgan ko‘chmanchi chorvador qabilalar cho‘l va dasht zonalariga joylasha boshladilar. Vaqtlar o‘tishi bilan tubjoy aholining o‘troq hayoti va dehqonchilikka asoslangan xo‘jaligi chorvadorlarning turmush tarziga ham o‘z ta’sirini ko‘rsata boshladi. Chorvador jamoalar ham o‘zlariga dastlab vaqtinchalik bo‘lsada …

batafsil »

Furqat

FURQAT (taxallusi; asl ism-sharifi Zokirjon Xolmuhammad o‘g‘li) (1859–1909) – ma’rifatparvar shoir, mutafakkir, publitsist. Qo‘qondagi madrasada tahsil ko‘rgan (1873–76), 1889 yil iyunda Toshkentga kelgan va 1891 yilgacha shu yerda yashagan. Shoir Toshkentda dastlab «Ko‘kaldosh» madrasasida istiqomat qilgan. Zamonasining taraqqiyparvar kishilaridan Sattorxon Abdug‘afforov, Jo‘rabek Qalandar o‘g‘li, Muhiddin Hakimxo‘ja o‘g‘li, Saidrasul Saidaziz o‘g‘li bilan tanishgan. 1892 yilgi Toshkent qo‘zg‘oloni tashkilotchilari Ahmad­xo‘ja Abdurashidxo‘ja o‘g‘li, …

batafsil »

General Chernyayev hisobotlarida Toshkent istilosi

1865 yilning iyunida rus generali Chernyayev qo‘shinlari tomonidan Toshkent shahrining istilo qilinishi o‘lka va butun mintaqaning keyingi taqdirini belgilab beruvchi voqyea bo‘ldi deyish mumkin. Ushbu masala hozirga qadar ko‘plab O‘rta Osiyo, Rossiya hamda xorij tarixchilari tomonidan turli nuqtai nazardan o‘rganilgan hamda turlicha talqin qilingan. Ayniqsa, mustaqillik yillarida O‘zbekiston olimlari mazkur masalani atroflicha va xolis o‘rganish borasida katta ishlarni amalga oshirdilar[1]. …

batafsil »